Participate!
Menu
Home Ondersteuning zoeken De Praktische Gids Wat zijn de regels voor vrijwilligerswerk?

Wat zijn de regels voor vrijwilligerswerk?

Wet op het Vrijwilligerswerk

De Wet op het Vrijwilligerswerk bepaalt je rechten als vrijwilliger. Je kan het in detail nalezen op de website van de FOD Sociale Zekerheid. Hier alvast enkele praktische vragen en antwoorden.

Wat is vrijwilligerswerk?

Niet betaald: onkostenvergoeding zijn mogelijk onder bepaalde voorwaardenNiemand verplicht je het te doenJe zet je in voor één of meer personen, van een groep of organisatie of van de samenleving als geheelHet is ingericht door een organisatie anders dan in familie- of privé verband van diegene die de activiteit verrichtDe vrijwilliger oefent voor dezelfde persoon of organisatie dezelfde activiteit niet uit als werknemer.

Wie informeert me?

De wet verplicht elke organisatie om haar vrijwilligers de nodige informatie te verstrekken over de doelstelling en het juridisch statuut van de organisatie, over de aansprakelijkheid- en andere verzekeringen, over de eventuele vergoedingen en over de geheimhoudingsplicht.

Ben ik verzekerd als ik een fout maak?

Enkel de ‘onafhankelijke’ feitelijke verenigingen bijvoorbeeld een buurtcomité hebben geen verzekeringsplicht. Voor een vzw, een koepelorganisatie en al haar afdelingen of een openbare organisatie zal als je een fout als vrijwilliger maakt de schade aan derden op zich nemen. Zij zijn immers verplicht om Burgerrechtelijk aansprakelijkheid verzekering af te sluiten voor schade die de vrijwilliger aanricht aan derden tijdens de uitoefening van de vrijwilligersactiviteit en ook van en naar vrijwilligersactiviteit. Er zijn evenwel uitzonderingen zodat het kan zijn dat jij toch zelf de schade moet betalen: je maakt herhaaldelijk dezelfde fout ondanks dat men jou er dikwijls heeft op gewezen, je maakt een zware fout (bijvoorbeeld, je bent dronken), je pleegt bedrog of maakt met opzet een fout.

Ga na wat de regels zijn binnen de organisatie. Zo ben je bijvoorbeeld niet automatisch verzekerd als jij zelf een ongeval krijgt. Heb je specifieke vragen over verzekeringen, stel ze aan de Steunpunten Vrijwilligerswerk.

Wie moet vooraf toestemming vragen?

  • Werklozen (ook deeltijds en als je een wachttijduitkering ontvangt), bruggepensioneerden en mensen die een loopbaanonderbreking nemen met een uitkering moeten altijd een formulier C45B ingevuld afgeven via de vakbond of de hulpkas. Sommige organisaties hebben van de RVA een ‘algemene toelating’ zodat je dan geen melding moet doen.
  • Als je van het OCMW een leefloon krijgt dan moet je het aan je dossierbeheerder melden. Vraag hiervoor een bewijs aan de organisatie waarvoor je vrijwillig wilt werken.
  • Als je een uitkering van de mutualiteit krijgt dan moet de adviserende geneesheer van je mutualiteit hiermee akkoord gaan.
  • Ambtenaren vragen de toelating aan hun overste of directie.

Als je een uitkering van het FOD Sociale Zekerheid ontvangt dan kan je zo het vrijwilligerswerk instappen. Je hoeft geen toestemming te vragen. Ook gepensioneerden kunnen zonder probleem vrijwilligerswerk doen.

Kan ik een vergoeding krijgen voor kosten die ik maak?

In principe werk je als vrijwilliger onbezoldigd. Als je kosten maakt dan kan je hiervoor wel vergoed worden. Er bestaan twee vormen van kostenvergoedingen (niet belastbaar):

Reële kostenvergoeding: terugbetaling van aangetoonde kostenForfaitaire vergoeding: een vaste vergoeding zonder dat de vrijwilliger hiervoor bewijsstukken moet inbrengen. Er gelden wel absolute maxima van € 32,71 per dag en € 1308,38 per jaar (index 2014). Deze bedragen zijn belastingvrij.

Vergeet niet ...

Wanneer iemand het gezin of een persoon met autisme op een informele manier (zonder gebonden te zijn aan een vereniging en dus zonder vrijwilligersovereenkomst) hulp biedt, is het aanbevolen dat deze persoon en het gezin gedekt zijn door een familiale verzekering (Burgerlijke Aansprakelijkheid).

Bijgewerkt op 11/04/2017